Gerçek Haberin Kalbini Okuyan Portal

Eşyanın tabiatı

0 12

MEHMET ÇELİK – “Bir arkadaşım, benimkiyle tıpkı marka, birebir model ve birebir yıl üretilmiş motosikletini tamir için getirdiğinde test sürüşü için çıkardım ve inanılması güç ancak üretildiği fabrikanın bile tıpkı olduğunu gördüm. Bütün bu aynılığa karşın açıkça görülüyordu ki benim motosikletimden büsbütün farklı bir biçimde uzun vakit evvel yalnızca ona has bir his, bir sürüş farkı ve değişik bir ses edinmişti.” Robert M. Pirsig, kült kitabı “Zen ve Motosiklet Bakım Sanatı”nda bu türlü yazmış.

Geçen gün içindekileri unuttuğumu görüp bu kitabı yine okumaya başladım ve motosikletlerle dolmakalemler ortasındaki bağı tekrar gördüm: Tıpkı yıl ve birebir model ve birebir uca sahip dolmakalemler de kullanıldıkça kullanıcısına mahsus bir his, yazım farkı ve değişik bir ses edinir. Zati bu nedenle bence bir dolmakalem kullanıcısından kalemini isteyip çalakalem bir yere yazmak ayıp sayılır. En azından ben bu türlü bir görgü kuralını uygulamaktan yanayım zira bedeli ne olursa olsun size ilişkin bir kalemi diğeri kullandığında sonuç hiç de beklendiği üzere olmuyor. Hele çok sevdiğiniz “kıymetliniz” olarak gördüğünüz bir kalem ise çıkarıp göstermek bile istemezsiniz.

Korumak zahmetlidir

Tahminen bir hüsnükuruntu fakat kimse sizin üzere kullanamadığı için ve sizin gösterdiğiniz itinası gösteremediği için o kalem geri alındığında her vakit bir tuhaflık olur. Bazen kıramadığınız biri çıkar, çok sevdiğiniz saydığınız biri kaleminizi ister ve denemek için hoyratça kapağını çekiştirir, ben de “aman, bir saniye, bu kalem vidalı lütfen çevirerek açın” diye yalvarmakla ağlamak ortası bir sesle konuşurum. Sevilen kalemi korumak zahmetlidir

Galiba 12 yıl oldu, İstanbul’da Sirkeci’deki Büyük Postane’nin yanındaki sokakta bulunan tamirci Murat Usta’nın (onunla birlikte lakin iki kişinin sığabildiği) küçük kulübesinden kullanılmış bir Sheaffer NoNonsense almıştım. Benden evvelki kişi o denli hoş kullanmış ki bu kalemi benzerilerini çok görsem de birebirini bu vakte kadar hiç göremedim. Vakitle ben kaleme kalem de bana alıştı ve artık ondan ayrılamıyorum. Bu nedenle bazen Tolkien üstadın yazdığı “Yüzüklerin Efendisi” kitabındaki Gollum karakteri üzere ne vakit bu Sheaffer’ı kullansam sesleri çarpıtarak “kıymetlimiss” diyesim geliyor. (Hatta kaybolduğu vakit araması kolay olsun diye bir kuyumcuya gidip kalemin zirvesine oniks taşından bir modül eklettim.)

Zira bu kalemle yazmak büyük bir haz veriyor, kalemin ucu kâğıt tipi ayırt etmeksizin her vakit yumuşacık bir dokunuşla yazıyor. Dolmakalemi öbür kalemlerden ayıran kıymetli bir fark da budur, kağıdı eze eze yazmak zorunda değilsiniz, hafif bir baskı kâfi. Bendeki örnekte ise dokunmak bile yetiyor, mürekkep hiç dağılmıyor, çizgiler daima birebir kaliteyi koruyor ve bu türlü bir kalemle yazı yazmak bir nevi muhteşem güçlere sahip olduğum yanılgısına neden oluyor. Tatlı bir yanılgı bu. Her kalemsever bir arayış içindedir ve misal bir duyguyu yaşamak ister.

Her yeni kalem büyük bir heyecan demektir. Sanki o mu? Sanki istediğim üzere yazıyor mu? Kıssası var mı? Üzere gibisi sorulara sahibiz. Hepimiz o mükemmel kalemi arıyoruz. Yumuşak altın uçlu, gövdesinden ışıltılar çıkan, büyük bir ustanın tezgahında doğmuş, ender bulunur bir reçineden üretilmiş, el sanatlarının türlü örnekleri üzerinde icra edilmiş, güya elinizi uzatınca manyetik bir bağ varmış üzere elinize yapışan ve bakması bile keyif veren o büyülü kalem nerede sanki? Tahminen de kalemliğimizde duruyor.

Haftanın mürekkebi: Sailor Kiwaguro

Kiwaguro, Japonca “karanlık” manasına geliyormuş. Pigment bazlı nano partiküllere sahip Kiwaguro, suya sağlam ve parlak siyah bir mürekkep. (Evet bu çağda mürekkepler artık klâsik metotlarla yapılmıyor, kimya biliminin günümüzde eriştiği seviye artık kalemseverlere de hizmet ediyor.)

Haftanın defteri: Lamy A5

Kaliteli çizgili defter arayan, yanında soluk kılavuz çizgileri de olsun diyenler için nefis bir defter. Kılavuz çizgileri yazısını geliştirmek isteyenler için değerli bir ayrıntı.

Haftanın kitabı: Saatler

Saatlerle ilgili bir kitabı en güzel kim çevirir? Elbette saatlerden anlayan biri. Daha da uygunu bir saat editörü. Tahminen de bir saat mecmuasının yöneticisi ve bir ayağı İsviçre’de olan biri. Çevirinin çok yeterli olmasını isterseniz bir Türkolog da düzgün bir seçim olabilir. Neyse ki hepsi tıpkı kişi. Yedi yıldır Esquire Big Watch Book mecmuasını yöneten, birebir vakitte Esquire mecmuasının de saat editörü olan Özge Dinç’in çevirdiği Saatler kitabı, ortalarında sanatkarlar, atletler, mucitler, bestekarlar, direktörler, müellifler, fotoğrafçılar, toplumsal bilimciler ve saat ustalarının yer aldığı birçok insanın hikayesini anlatıyor.

Yalnızca beşerler değil, IWC, Patek Philippe, Breguet, Audemars Piguet, Ulysse Nardin, Rolex, TAG Heuer, Jacob & Co., Mondaine, Victorinox, Christophe Claret, Hublot, Zenith, Harry Winston, Montblanc, Omega, Jaeger-LeCoultre, Vacheron Constantin ve Cartier üzere saat markalarından da kelam ediliyor.

Kitaptaki en enteresan hikayelerden birinin kahramanı bir mühlet Hindistan’da yaşayan William Strachey isimli bir İngiliz. Kendisi 50 yıldan fazla bir mühlet boyunca İngiltere’de günlük hayatını inatla Kalküta saatine nazaran yaşamış birisi. Kendisi çay saatinde kahvaltı yapıyor, akşam vakti mum ışığında öğlen yemeği yiyor, tren seferleri, alışveriş ve banka saatleri üzere gündelik hayatın başka rutinlerine ait kesin hesaplamalar yapmak zorunda kalıyormuş. Lakin birkaç yıl sonra işler daha da karışmış; Kalküta saati Hindistan’ın geri kalanına nazaran 24 dakika daha ileriye gidince, Strachey’nin vakti Londra saatine nazaran 5 saat 54 dakika ileriye gitmiş.

Baklava tadında bir saat: Batavi

Mikro markalar saatseverlerin yeni gözdesi, bunlardan biri de Amsterdam merkezli Batavi, kurucusu da Hollanda’da yaşayan Uğur Mamak

Bir saatin kadranında baklava deseni görünce evvel şaşırmak sonra “yok değildir, bizim bildiğimiz baklava ile ilgisi yoktur” deyip tekrar de merakla bakınca ikinci kere şaşırmak her vakit başa gelen iş değildir. Fakat Hollanda’da yaşayan Uğur Mamak işte insanı ikinci kere şaşırtmayı başaran mikro saat markası Batavi’nin kurucusu ve başarılı bir teşebbüsçü.

Saatçilik dünyası pandemiye karşın yeniden kıpır kıpır, mikro markalar bu güç periyotta farklı arayışta olan koleksiyoncular için ilaç üzere görülüyor. Birkaç şahıstan oluşan butik üreticiler, hoş bir fikre sahip, gerekli maliyeti girişimcilerden yahut internet üzerinden sipariş yoluyla yani bir “kickstarter” gibisi projelerle müşterilerden bir ölçü peşinat alarak yola çıkıyor.

Batavi, günümüzde Hollanda sonları içinde küçük bir yerleşim yeri ancak tarihte Roma İmparatorluğu’na baş tutan, özgürlüğüne düşkün, mücadeleci ve mert insanların yaşadığı bir yer. Uğur Mamak da markasını oluştururken hem vintage saatlerden hem de bu hikayeden ilham almış. Kendisi de birkaç başarısız teşebbüsten sonra Ekim 2019’da Bavati’yi kurmuş. Nisan 2020’de üretime başladığı “Kosmopoliet GMT” ile büyük ilgi görmüş. Uğur Mamak, baklava desenli “Architect“ modelini de annesinin baklavayı kesme biçiminden ve mimariden ilham alarak tasarlamış.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.